- Choroby u osób starszych
- 21 sierpnia 2025
Zaćma – co warto o niej wiedzieć?
Zaćma, znana również jako katarakta, to jedno z najczęściej występujących schorzeń narządu wzroku – szczególnie wśród osób starszych. Choć jej objawy mogą rozwijać się stopniowo i początkowo nie budzić większych obaw, nieleczona prowadzi do stopniowej, a nawet całkowitej utraty widzenia. Na szczęście dzisiejsza medycyna oferuje szybkie, bezpieczne i skuteczne leczenie, które przywraca ostrość widzenia i komfort życia.
W tym artykule wyjaśniamy:
- czym jest zaćma i skąd się bierze?
- jakie daje objawy i kto jest na nią narażony?
- na czym polega nowoczesna operacja usunięcia zaćmy?
- kiedy warto zdecydować się na zabieg?
- czy katarakta może powrócić po leczeniu?
Czym jest zaćma?
Nazwa „zaćma” nieprzypadkowo przywodzi na myśl „zaćmienie” – bo właśnie do tego można ją porównać. Zmętnienie naturalnej soczewki oka sprawia, że obraz staje się nieostry, rozmyty, jakby „za mgłą”. Dzieje się tak, ponieważ z wiekiem w soczewce odkładają się uboczne produkty przemiany materii, co prowadzi do utraty jej przejrzystości. Najczęściej mamy do czynienia z tzw. zaćmą starczą – związaną z naturalnym procesem starzenia. Zmiany zwykle dotyczą obu oczu, choć często zaczynają się od jednego.
Objawy katarakty
Zaćma może rozwijać się długo, nie dając żadnych oznak – aż w końcu wzrok zaczyna wyraźnie się pogarszać. Wśród typowych objawów znajdują się:
- przymglone, zamazane widzenie,
- pogorszenie ostrości wzroku przypominające krótkowzroczność,
- nadwrażliwość na światło,
- widzenie podwójne lub wielokrotne,
- trudności w ocenie odległości i głębi,
- szybkie męczenie się oczu.
Co może powodować zaćmę?
Chociaż wiek jest najczęstszym czynnikiem ryzyka rozwoju zaćmy, schorzenie to może mieć również inne przyczyny. Katarakta może rozwinąć się na skutek przewlekłych chorób oczu, takich jak jaskra czy nawracające zapalenia, a także w wyniku urazów w obrębie gałki ocznej. Często występuje również u osób chorujących na cukrzycę. Do zwiększonego ryzyka przyczynia się długotrwałe stosowanie niektórych leków, zwłaszcza sterydowych oraz wieloletnia ekspozycja na szkodliwe substancje chemiczne czy promieniowanie.
Jak zmniejszyć ryzyko wystąpienia zaćmy?
Choć nie da się całkowicie zapobiec zaćmie, można znacząco opóźnić jej rozwój, prowadząc zdrowy styl życia. Ważne znaczenie ma rzucenie palenia oraz wprowadzenie diety bogatej w warzywa i owoce, a ubogiej w tłuszcze nasycone. Warto także ograniczyć spożycie alkoholu, zadbać o regularną aktywność fizyczną oraz chronić wzrok – poprzez unikanie jego przemęczania i zapewnienie odpowiedniego oświetlenia podczas pracy czy czytania.
Na czym polega leczenie zaćmy?
Skuteczną metodą jest operacja polegająca na usunięciu zmętniałej soczewki i wszczepieniu w jej miejsce sztucznej, która przywraca ostrość widzenia. Materiały, z których wykonuje się implanty, są w pełni biokompatybilne i bezpieczne.
Przebieg operacji
Choć samo słowo „operacja” może budzić niepokój, w rzeczywistości zabieg usunięcia zaćmy to jedna z najczęściej i najbezpieczniej wykonywanych procedur. Odbywa się w ramach tzw. chirurgii jednego dnia – pacjent wraca do domu tego samego dnia.
Zabieg usunięcia zaćmy ma wiele zalet, które sprawiają, że jest dziś jedną z najczęściej wykonywanych i najbezpieczniejszych procedur okulistycznych. Przede wszystkim charakteryzuje się krótkim czasem trwania – cała operacja zazwyczaj zajmuje około 20 minut. Jest całkowicie bezbolesna, ponieważ wykonuje się ją w znieczuleniu miejscowym, najczęściej w formie kropli do oka. Skuteczność zabiegu jest bardzo wysoka – pacjent odzyskuje ostrość widzenia. Dodatkowo procedura wiąże się z minimalnym ryzykiem powikłań, co czyni ją bezpiecznym i komfortowym rozwiązaniem nawet dla osób starszych.
Czy zaćma może powrócić?
Po zabiegu usunięcia zaćmy, w którym naturalna, zmętniała soczewka zostaje zastąpiona sztuczną, choroba nie rozwija się ponownie w tej samej formie. Wszczepiona soczewka wykonana jest z materiału, który nie ulega zmętnieniu, więc zaćma starcza nie pojawi się już w zoperowanym oku.
U części pacjentów może jednak dojść do tzw. zaćmy wtórnej – to zjawisko związane z zmętnieniem tylnej torebki soczewki, która zostaje pozostawiona w oku jako naturalna „osłonka” dla implantu. Objawy są podobne do pierwotnej zaćmy: przymglone widzenie, pogorszenie ostrości. Na szczęście to problem łatwy do usunięcia – zabieg laserowy (kapsulotomia) trwa kilka minut, jest bezbolesny i przywraca pełną ostrość widzenia niemal natychmiast.
Gdzie wykonać zabieg?
Operację zaćmy najlepiej przeprowadzić w doświadczonej klinice okulistycznej, która zapewnia nowoczesny sprzęt, indywidualne podejście i opiekę na każdym etapie leczenia – od kwalifikacji, przez zabieg, aż po kontrolę pooperacyjną. Warto dokładnie zapoznać się z ofertą placówki, sprawdzić opinie innych pacjentów i zwrócić uwagę na doświadczenie zespołu chirurgicznego – to wszystko wpływa na bezpieczeństwo i jakość leczenia. Choć zaćma rozwija się powoli, nie warto zwlekać z decyzją o leczeniu. Im wcześniej zostanie przeprowadzony zabieg, tym szybciej odzyskasz komfort widzenia i sprawność w codziennym życiu. Współczesna okulistyka zaleca operację w momencie, gdy schorzenie zaczyna ograniczać funkcjonowanie – np. sprawia trudności w czytaniu, prowadzeniu samochodu czy rozpoznawaniu twarzy.
Więcej informacji znajdziesz na stronie https://opticakrakow.pl/zacma/
Nie pozwól, by katarakta odebrała Ci radość widzenia. Zadbaj o oczy, umów się na badanie i sprawdź, czy kwalifikujesz się do zabiegu – to pierwszy krok do odzyskania wyraźnego i ostrego spojrzenia na świat.

